Ο συγγραφέας σας καλωσορίζει θερμά στον εορτασμό της 80ής επετείου της εξόδου της ιταλο-ελληνικής κοινότητας της Πάτρας, η οποία θα πραγματοποιηθεί στις 29 Νοεμβρίου.
Οι «Ιταλοπατράσινοι» (όπως αυτοπροσδιορίζονται), διατηρώντας παράλληλα την ιταλική τους ταυτότητα και εθνικότητα -κυρίως απουλικής καταγωγής- είχαν ενσωματωθεί τέλεια στον κοινωνικό και οικονομικό ιστό της πόλης, φτάνοντας σε έναν σημαντικό αριθμό 5.000 μελών κατά τη διάρκεια σχεδόν ενός αιώνα που είχαν εγκατασταθεί εκεί. Είχαν χτίσει μια ευημερούσα νέα ζωή, με τα δικά τους σπίτια και επιχειρήσεις, συμβάλλοντας υποδειγματικά στην ανάπτυξη της Πάτρας. Αυτή η μοναδική κοινότητα είχε αναπτύξει μια συγκρητική ταυτότητα στην οποία η ελληνική γλώσσα αναμειγνύεται με την ιταλική και, πάνω απ’ όλα, με τη διάλεκτο του Μπάρι. Μια ζωντανή ανάμνηση αυτής της κοινότητας παραμένει στην πόλη σήμερα, έχοντας επηρεάσει την κουζίνα της, ακόμη και την τυπική αργκό της.
Αυτή η αρμονία διακόπηκε τραγικά από τον επιθετικό πόλεμο του φασιστικού στρατού. Το αίσθημα αδελφοσύνης μετατράπηκε αρχικά σε περιφρόνηση εκ μέρους του ελληνικού πληθυσμού και στη συνέχεια σε βία. Αρχικά, όλοι οι άνδρες της κοινότητας ηλικίας μεταξύ 16 και 70 ετών φυλακίστηκαν και αργότερα απελευθερώθηκαν από τον εισβολέα στρατό.
Με την ιταλική συνθηκολόγηση, ο γερμανικός στρατός ανέλαβε τον έλεγχο της περιοχής και οι συμπατριώτες μας υπέστησαν σκληρές διώξεις. Οι Ναζί κυνηγούσαν τους Ιταλούς: ο παππούς μου από την πλευρά του πατέρα μου, για παράδειγμα, σκοτώθηκε μπροστά στην οικογένειά του και πολλοί άλλοι απελάθηκαν στη Γερμανία για να εργαστούν στην πολεμική βιομηχανία.
Η τελική, οριστική προσβολή για αυτήν την κοινότητα ήταν η απέλασή τους σε μια πατρίδα που πολλοί μόλις γνώριζαν, κάποιοι δεν είχαν καν δει. Στα τέλη του 1945, όλα τα περιουσιακά τους στοιχεία – σπίτια, επιχειρήσεις και περιουσιακά στοιχεία που κατασχέθηκαν ως πολεμικά χρέη – κατασχέθηκαν και ξεκίνησε η έξοδος σε μια κατεστραμμένη από τον πόλεμο Ιταλία.
Η ενορία ήταν ένα από τα κοινωνικά, θρησκευτικά και κέντρα οικοδόμησης ταυτότητας αυτής της κοινότητας. Σήμερα, είναι η Καθολική Εκκλησία του Αγίου Ανδρέα, εκπροσωπούμενη από τον ιερέα της ενορίας της, πατέρα Παύλο Σινιγκαλία, η οποία διοργανώνει αυτή τη σημαντική εορτή των παιδιών της. Οι αρχές της πόλης και η ελληνοκαθολική ιεραρχία θα συμμετάσχουν.
Είμαι απόγονος αυτής της κοινότητας: και οι δύο πλευρές της οικογένειάς μου ήταν μέλη. Ως μάρτυρας και ομιλητής, θα έχω την τιμή να ανασυνθέσω την ιστορία αυτών των Ιταλοελλήνων από την εποχή της εξόδου μέχρι την εγκατάστασή τους στη Φλωρεντία, όπου αναδημιούργησαν μια Μικρή Πάτρα.
Η παρουσία σας, εκτός από το ότι προσδίδει ιδιαίτερο κύρος στην εκδήλωση και καταδεικνύει την εγγύτητα των ιταλικών πολιτιστικών ιδρυμάτων στην πόλη, θα αποτελέσει πηγή μεγάλης τιμής και βαθιάς ευγνωμοσύνης για εμάς.
Καθηγητής Σπύρος ΣΤΕΛΛΑ, Φλωρεντία

















Ιταλική Μουσική & Ζωγραφική